Wiedza o błędach w regulaminie ZFŚS jest istotna, ponieważ zamieszczenie błędnych zapisów w regulaminie ZFŚS prowadzi do nieprawidłowości przy przydzielaniu świadczeń, a co za tym idzie powoduje konsekwencje takie jak na przykład:
- kary płacone z własnej kieszeni,
- składki do ZUS z odsetkami,
- podatek z odsetkami,
- niezadowolenie pracowników,
- przekazywanie świadczeń w wyższych kwotach dla najlepiej zarabiających, czyli odwrotnie niż zakłada ustawa o ZFŚS,
- naruszenie dyscypliny finansów publicznych.
Czego dowiesz się z publikacji:
Ta publikacja w przystępny, a jednocześnie konkretny sposób wyjaśnia, czym jest ZFŚS oraz jakie błędy zarówno w regulaminie, jak i w praktyce jego stosowania najczęściej prowadzą do poważnych konsekwencji finansowych.
Choć w tytule mowa o 5 groźnych błędach, to w treści publikacji znajduje się znacznie więcej, czyli szeroki katalog nieprawidłowości z różnych obszarów funkcjonowania Funduszu, które w razie kontroli mogą zakończyć się karami i sankcjami finansowymi.
Publikacja powstała w oparciu o blisko 30-letnie doświadczenie autorki w pracy z ZFŚS. Przykłady błędów pochodzą głównie z jednostek budżetowych, w tym publicznych placówek oświatowych, ale opisane nieprawidłowości występują zarówno w sektorze publicznym, jak i prywatnym.
Wybrane do publikacji 5 groźnych błędów to te, które najczęściej spotykane są w praktyce. przedstawiono listę różnych rodzajów błędów i krok po kroku omówiono, jakie rodzaje błędów prowadzą do odpowiedzialności oraz jakie są skutki naruszeń przepisów i jakie realne konsekwencje (w tym finansowe) mogą ponieść osoby odpowiedzialne. Dodatkowo wskazano trzy kluczowe zasady, które pozwalają ograniczyć ryzyko konsekwencji finansowych podczas kontroli i uporządkować działania ZFŚS w praktyce.
Szczególną uwagę poświęcono błędom w zakresie:
- ustalania osób uprawnionych do świadczeń,
- ochrony danych osobowych,
- przyznawania pomocy socjalnej,
- zasad udzielania pożyczek mieszkaniowych,
- badania sytuacji socjalnej (tj. życiowej, rodzinnej i materialnej).
Podano podstawy prawne, zaprezentowano wypowiedzi różnych organów, w tym orzeczenia Głównej Komisji Orzekającej w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych oraz wyroki sądowe w konkretnych przypadkach.
Niektóre z opisanych błędów mogą zaskoczyć nawet osoby z wieloletnim stażem.
Dla kogo jest ta książka:
- dla pracodawców (w tym Dyrektorów i Kierowników),
- dla członków komisji socjalnej,
- dla członków związków zawodowych,
- dla pracowników reprezentujących interesy załogi,
- dla księgowych i kadrowych,
- dla osób zajmujących się sprawami ZFŚS,
- dla osób zainteresowanych sprawami ZFŚS oraz pracowników, którzy zamierzają korzystać z ZFŚS.
Dlaczego napisałam tę książkę:
Niniejsza publikacja powstała w odpowiedzi na prośby subskrybentów ZFSSlettera o wskazanie błędów w regulaminie ZFŚS mogących generować kary lub inne konsekwencje finansowe dla pracodawców lub pracowników. Przedstawiono najczęściej popełniane błędy w wybranych obszarach związanych z zakładowym funduszem świadczeń socjalnych oraz udzielono odpowiedzi na często zadawane pytania, aby pomóc jak najszerszej grupie osób w codziennej pracy z ZFŚS oraz w zidentyfikowaniu błędów, które należy wyeliminować, by uniknąć problemów podczas kontroli.
Na jakie pytania odpowiada ta publikacja:
W publikacji udzielono odpowiedzi na wiele pytań z zakresu ZFŚS oraz podano mnóstwo przykładów z życia wziętych, w tym z protokołów pokontrolnych.
Nie sposób tutaj wymienić wszystkich pytań, na jakie udzielono odpowiedzi. W tym miejscu wymieniamy jedynie niektóre pytania, na jakie czytelnik może znaleźć odpowiedzi w ten publikacji.
- Co to jest ZFŚS?
- Czy pracodawca może dowolnie dysponować środkami ZFŚS?
- Na co można przeznaczyć środki Funduszu?
- Co to jest działalność socjalna?
- Kto może korzystać z ZFŚS?
- Czy za błędy w ZFŚS grożą kary finansowe?
- Jakie kary grożą za błędy w ZFŚS?
- Jakie mogą być skutki wykrycia podczas kontroli zewnętrznej błędów wynikających z nieprawidłowych zapisów w regulaminie ZFŚS?
- Jakie są rodzaje błędów w ZFŚS?
- Czy wszystkie błędy kończą się karami finansowymi?
- Kto płaci karę finansową za błędy w ZFŚS?
- Jaki rodzaj kary może wymierzyć PIP?
- Jakie są konsekwencje w razie wykrycia błędu przez ZUS?
- Jakie są konsekwencje w razie wykrycia błędów przez organy podatkowe?
- Czy w zakresie ZFŚS można narazić się na kary finansowe w związku
z ochroną danych osobowych? - Czy związek zawodowy może nałożyć karę na pracodawcę?
- Czy pracodawca musi oddać na konto ZFŚS środki, które wydał na świadczenia socjalne dla pracowników, jeśli wydał je bez uzgodnienia ze związkami zawodowymi lub wbrew ich woli?
- Czy można się narazić na dyscyplinę finansów publicznych w związku z błędami w ZFŚS?
- Czy badanie jedynie dochodu pracownika bez pozostałych członków jego gospodarstwa domowego jest prawidłowe?
- Czy należy uwzględniać przysporzenia w badaniu sytuacji socjalnej?
- Czy należy brać pod uwagę przychody czy dochody do badania sytuacji socjalnej?
- Czy uwzględniać dochód netto, czy brutto podczas badania sytuacji socjalnej?
- Czy błędy zależą od rodzaju pracodawcy, np. pracodawca z sektora prywatnego może coś innego zrobić niż pracodawca z sektora publicznego?
- Dlaczego konsekwencje błędów w sektorze publicznym są bardziej dotkliwe niż w sektorze prywatnym?
- Kto podlega odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych?
- Czy osoby wchodzące w skład organu wykonującego budżet lub plan finansowy jednostki sektora finansów publicznych podlegają dyscyplinie finansów publicznych?
- Dlaczego osoby wchodzące w skład organu zarządzającego podmiotu niezaliczanego do sektora finansów publicznych, któremu przekazano do wykorzystania lub dysponowania środki publiczne, lub zarządzającego mieniem tych jednostek lub podmiotów, podlegają dyscyplinie finansów publicznych?
- Czy tylko kierownicy jednostek sektora finansów publicznych podlegają dyscyplinie finansów publicznych?
- Z czego wynika, że osoby wykonujące w imieniu podmiotu niezaliczanego do sektora finansów publicznych, któremu przekazano do wykorzystania lub dysponowania środki publiczne, czynności związane z wykorzystaniem tych środków lub dysponowaniem tymi środkami podlegają dyscyplinie finansów publicznych?
- Jakie są kary za naruszenie dyscypliny finansów publicznych?
- Jaka wysoka może być kara pieniężna w tytułu naruszenia dyscypliny finansów publicznych?
- Na jaki okres może być zakaz pełnienia funkcji związanych
z dysponowaniem środkami publicznymi? - Z czego wynika, że kara pieniężna za naruszenie dyscypliny finansów publicznych może wynieść aż pięciokrotność przeciętnego wynagrodzenia?
- Jakie czyny nie stanowią naruszenia dyscypliny finansów publicznych?
- Czy osoba, która odmówi wykonania polecenia naruszającego dyscyplinę finansów publicznych jest zwolniona z odpowiedzialności?
- Czy ukaranie za naruszenie dyscypliny finansów publicznych nie ogranicza praw Skarbu Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub innej jednostki sektora finansów publicznych do dochodzenia odszkodowania za poniesioną szkodę?
- Czy pożyczka mieszkaniowa z ZFŚS udzielona niezgodnie
z regulaminem ZFŚS może skutkować naruszeniem dyscypliny finansów publicznych? - Czy można zostać ukaranym za permanentny brak reakcji na występujące nieprawidłowości?
- Dlaczego zakup z ZFŚS sprzętu elektronicznego jako prezentu dla pracownika w związku z jego odejściem na emeryturę skutkuje naruszeniem dyscypliny finansów publicznych?
- Czy można „pożyczyć” środki Funduszu na działalność bieżącą, gdy pracodawca ma problemy finansowe?
- Czy „pożyczenie” jedynie na miesiąc środków ZFŚS na wydatki bieżące pracodawcy uchroni przed dyscypliną finansów publicznych?
- W jakich obszarach ZFŚS najczęściej występują błędy?
- Jakie są najczęściej popełniane błędy związane z regulaminem ZFŚS?
- Jakie błędy najczęściej popełniane są w zakresie badania sytuacji dochodowej?
- Jakie błędy w zakresie osób uprawnionych popełniane są najczęściej?
- Jakie błędy w obszarze form pomocy trafiają się najczęściej?
- Czy przyznawanie świadczeń w równych kwotach jest błędem?
- Czy pozorne różnicowanie jest błędem?
- Jakie błędy występują w obszarze ochrony danych osobowych?
- Jakie błędy występują w temacie komisji socjalnej?
- Czy pracownik na urlopie bezpłatnym może korzystać z ZFŚS?
- Czy nalicza się odpis na ZFŚS na pracownika przebywającego na urlopie bezpłatnym?
- Czy można w ZFŚS inaczej traktować nauczycieli niż pracowników administracji lub inaczej traktować pracowników produkcji?
- Czy wykluczenie rodziny pracownika z ZFŚS jest dopuszczalne?
- Czy można wykluczyć z ZFŚS rodzinę emeryta?
- Czy można wykluczyć z ZFŚŚ emeryta lub rencistę?
- Jakie są 3 podstawowe zasady pozwalające uniknąć konsekwencji finansowych w razie kontroli?
- Czy pracodawca ma prawo żądać kserokopii PIT i przechowywać ją do celów dowodowych?
- Czy pracodawca może żądać deklaracji podatkowej PIT do wglądu od małżonka pracownika?
- Czy pracodawca może żądać PIT od pracownika oraz jego małżonka?
- Czy zgodne z prawem jest opieranie się jedynie na oświadczeniach, aby chronić dane osobowe?
- Czy można przyznać zapomogę pracownikowi, który złożył oświadczenie o dochodach, ale według wiedzy pracodawcy i komisji socjalnej kwota dochodów wykazanych w oświadczeniu jest znacznie zaniżona?
- Czy można żądać zaświadczeń z urzędu skarbowego do celów ZFŚS?
- Mieliśmy ostatnio kontrolę ZUS. Zarzucono nam, że dofinansowujemy tzw. wczasy pod gruszą w równych kwotach, a to jest nieprawda. Różnicujemy świadczenia w zależności od wymiaru czasu pracy. Pracownicy administracji i obsługi akurat otrzymują takie same kwoty, ale wszyscy pracują na cały etat, natomiast nauczyciele mają różną liczbę godzin. Mamy wielu nauczycieli zatrudnionych zaledwie na kilka godzin, którzy otrzymują dopłatę do wczasów proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy. Więc lista do wypłaty jest zróżnicowana. Z jakiej racji ZUS napisał w protokole, że finansujemy wczasy „po równo” i żąda zapłaty wszystkich składek do ZUS, wraz
z odsetkami? - Czy można uzależnić wysokość dopłaty od wymiaru czasu pracy?
- Czy od świadczeń z ZFŚS przekwalifikowanych przez ZUS na wynagrodzenie należy zapłacić składki do ZUS?
- Czy od zaległych składek do ZUS należy zapłacić odsetki?
- Czy ZUS udostępnia kalkulator odsetkowy dla płatników składek?
- Czy można zapłacić karę grzywny za działania w zakresie ZFŚS?
- Kto wymierza karę grzywny w zakresie ZFŚS?
- Podpisałam umowę o pracę na 2 lata. Chciałam wziąć pożyczkę z ZFŚS. Złożyłam wniosek, ale otrzymałam odmowę, ponieważ w regulaminie jest zapis, że pożyczka przysługuje pracownikowi dopiero po przepracowaniu 12 miesięcy. Czy taki zapis jest zgodny z prawem?
- Mam umowę o pracę na 2 lata. Pracuję już pół roku. Chciałabym skorzystać z pożyczki mieszkaniowej w kwocie 2000 zł, ale
w regulaminie ZFŚS jest zapis, że osoby zatrudnione na czas określony nie mogą korzystać z pożyczki. Czy można wykluczyć osoby na umowie czasowej? - Czy może być zapis w regulaminie, że niezłożenie oświadczenia
o dochodach skutkuje zakwalifikowaniem uprawnionego do grupy osób o najwyższych dochodach i otrzymaniem najniższych świadczeń według ostatniej, najwyższej grupy? - Czy można samodzielnie zakwalifikować pracownika do danej grupy dochodowej, jeśli nie złożył oświadczenia o dochodach?
- Czy można wypłacić najniższa kwotę pracownikowi, który na oświadczeniu o sytuacji socjalnej wpisał, że nie wyraża zgody na ujawnienie dochodów?
- 90% osób nie chce podawać swoich dochodów i przydzielamy im świadczenia z ostatniego progu dochodowego. Czy tak może być?
- Kiedy i na jakiej podstawie wypłaty świadczeń z ZFŚS są zwolnione ze składek do ZUS?
- Czy można żądać tylko dochodu, bez badania innych elementów sytuacji materialnej i życiowej?
- Czy można badać dochód tylko pracownika bez członków jego gospodarstwa domowego?
- Jakie przepisy warto znać działając w obszarze ZFŚS?
I wiele innych pytań, których nie sposób tutaj wymienić, a na które udzielono odpowiedzi w niniejszej publikacji.
Spis treści:
Na jakie pytania odpowiada niniejsza publikacja?
Dlaczego wybrałam właśnie te błędy?
Wykaz skrótów
- Co to jest ZFŚS i w jakim celu jest tworzony?
- Kto może korzystać z ZFŚS?
- Rodzaje błędów w ZFŚS i ich konsekwencje, w tym kary finansowe
- Naruszenie dyscypliny finansów publicznych
- Obszary, w których błędy występują najczęściej i ciekawostki z mojej pracy
- Błędy w zakresie ustalenia osób uprawnionych do korzystania ze świadczeń
- Błędy w zakresie ochrony danych osobowych
- Błędy w zakresie przydzielania pomocy
- Błędy w zakresie ustalania zasad udzielenia pożyczki mieszkaniowej
- Błędy w zakresie badania sytuacji socjalnej
- Literatura
- Załączniki
- O Autorze
___________________________________________________
Nr ISBN: 978-83-979657-9-9
Książka (e-book) w formacie elektronicznym: .pdf
Wydanie 3
Rok wydania: marzec 2026
Ilość stron: 82
Autor: Joanna Krystyna Robak
Ekonomista. Ekspert z zakresu zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS). Od 1997 r. do 2013 r. pracownik urzędu gminy oraz główny księgowy jednostek budżetowych. W latach 2013 – 2015 pracownik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Wydziale Realizacji Dochodów. Równolegle z pracą w ww. jednostkach od 2010 r. do 2017 r. manager i dyrektor nowosądeckiej filii znanej ogólnopolskiej sieci szkół. Absolwent m.in. Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Uniwersytetu Rzeszowskiego, Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Marketingu w Chrzanowie oraz Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie. Od 2009 r. uznany i ceniony przez uczestników szkoleń trener z zakresu prawa pracy, kadr i płac, a w szczególności ZFŚS.
Posiada blisko 30-letnie doświadczenie w pracy z zakładowym funduszem świadczeń socjalnych, zarówno w sektorze publicznym, między innymi w jednostkach budżetowych, w tym w publicznych placówkach oświatowych, jak również w sektorze prywatnym, w tym w dużych spółkach. Pomaga ułożyć ZFŚS u różnych pracodawców biorąc pod uwagę ich specyfikę.
Autor licznych publikacji oraz licznych książek z zakresu ZFŚS. Autor Akademii ZFŚS - Praktycznego Kursu, specjalistycznych szkoleń oraz ZFSSlettera, największego w Polsce, eksperckiego newslettera dedykowanego w całości sprawom ZFŚS.
Praktyk.
Zdobywca wielu prestiżowych nagród z zakresu edukacji z tematu ZFŚS. Między innymi w 2023 roku uhonorowana prestiżową nagrodą w XIX edycji konkursu Polish Businesswomen Awards w kategorii: Lider w dziedzinie przekazywania wiedzy o Zakładowym Funduszu Świadczeń Socjalnych.
W 2024 roku zajęła 1 miejsce w Konkursie Orły Edukacji w Nowym Sączu z wynikiem 10/10 punktów.
W 2025 roku uzyskała status GOLD w Konkursie Orły Edukacji edycja ogólnopolska i znalazła się w ścisłej czołówce najlepszych firm szkoleniowych w Polsce.
Wydawca: ASERTO Joanna Krystyna Robak, ul. 1 Brygady 32/38, 33-300 Nowy Sącz, NIP: 737-104-15-28, e-mail: biuro@aserto.edu.pl
Sprzedawca: Akadito Sp. z o.o., Al. Jana Pawła II 27, 00-867 Warszawa, KRS 0001119322, NIP: 5273123885, REGON: 529290215, tel.: 731-555-980, e-mail: biuro@akadito.pl
1. Pierwszą z fakturą z fakturownia.pl za zakup w przypadku zamówienia przez sklep.
2. Drugą z danymi logowania do platformy bazawiedzyzfss.pl, gdzie będzie można pobrać zakupioną książkę (e-booka). Zachęcamy do pobrania e-booka na swój komputer od razu po uzyskaniu od nas informacji mailowej o udostępnieniu e-booka.
Dostęp do zakupionej publikacji w formie e-booka jest czasowy (od momentu udostępnienia), co oznacza, że e-book jest dostępny do pobrania na platformie przez 3 miesiące od daty zakupu.






